header artikel patrick

Waarom appelleren op winnen niet altijd functioneel is

Patrick van Bruggen – Expert op het gebied van talentontwikkeling

Als voetbaltrainer werkte ik jaren als assistent van een hoofdcoach. Deze hoofdcoach nam mij ook mee naar een nieuwe voetbalvereniging. Deze club had de ambitie om in de toekomst met de selectie-elftallen op een zo hoog mogelijk niveau te spelen. Onze opdracht dat jaar was om ervoor zorgen dat het Onder 19-team zou promoveren naar de hoofdklasse.

Deze vereniging stond bekend om het recreatieve karakter. Vriendschap en spelplezier stonden op de eerste plaats binnen alle jeugdteams. Dat deze club de hoogste elftallen wilde laten presteren op het hoogste niveau was een cultuuromslag.

In het begin van het seizoen hebben we tegen de spelersgroep de ambitie uitgesproken dat het bestuur graag wilde dat de Onder 19 ging promoveren. Het bestuur van de vereniging wilde dat de selectie-elftallen op een hoger niveau gingen presteren om ervoor te zorgen dat de stap van de jeugd naar het eerste elftal, dat al hoog speelde, minder groot werd en dat er meer spelers uit de jeugd konden doorstromen.

Willen winnen

Toen wist ik nog niet dat elke sporter zijn eigen drijfveer kent van waaruit hij of zij wil presteren. Ik dacht heel naïef: elke speler wil toch zijn wedstrijden winnen? Pas door het schrijven van mijn boek: ‘Handboek voor jonge sporters, topsporters, topsportouders’, kwam ik erachter dat ik te veel vanuit mijn eigen drijfveren dacht en deze projecteerde op de spelers in het elftal.

In de Voetbal International zei Michiel Kramer onlangs dat zijn eerste coach bij RKC interesse had getoond in zijn drijfveren. Hij gaf aan dat hij nu veel meer plezier ervaart, omdat zijn coach hem op de juiste manier ‘aanzet’.

Deep Motivational Drivers (DMD)
Deep Motivational Drivers (DMD) leert jou hoe je elke individuele sporter het beste ‘aan’ kunt zetten en op welke wijze je deze individuele sporter het beste fysiek en technisch kunt ontwikkelen. DMD laat jou zien welke drijfveren de individuele sporters hebben. DMD zijn pas sinds 2012 bekend geworden. Ik heb meer over het aspect DMD geleerd, omdat ik voor mijn boek met Michiel de Ruijter heb gesproken.

Michiel is van beroep docent op het VMBO (Nederlands, Wiskunde en Drama) en runt een eigen bedrijf, Talents in Life. Michiel heeft zelf op hoog niveau gevolleybald en hij was volleybalcoach in de Eredivisie. Verder was hij Paralympisch bondscoach zitvolleybal van 2009 tot 2012. Michiel vertelt dat hij niet bijzonder getalenteerd was als volleyballer. Hij was vooral een harde werker.

Olympische Spelen

Tijdens de periode dat Michiel bondcoach was, ging hij nog uit van zijn eigen persoonlijke drijfveer. Zijn drijfveer was winnen op de Olympische Spelen in Londen. Alles moest wijken voor dat doel. Michiel snapte soms niet hoe de spelers van dit Olympische team handelde. Hij dacht soms: jongens, dit past toch niet in onze wedstrijdvoorbereiding, hoe kunnen jullie je zo focussen op winnen?

Pas na de Olympische Spelen (2012) kwam hij erachter dat hij het teamproces op een verkeerde manier had aangepakt. Hij had moeten kijken naar de individuele drivers en het teamprofiel van de groep. De coach moet zich ondergeschikt maken aan de drivers van het team. Dan moet je wel weten wat deze drivers zijn. Michiel maakte dezelfde fout als ik destijds had gemaakt en jij als coach misschien nu ook nog maakt.

Wat zijn Deep Motivational Drivers?

Het proces van leren, ontwikkelen en presteren start bij motivatie. De motivatieleer is één van de meest onderzochte gebieden binnen de sportpsychologie. Bekend zijn de onderzoeken van Jacques van Rossum (Vrije Universiteit van Amsterdam) naar prestatiemotivatie, met als belangrijkste resultaat dat voor verreweg de meeste sporters het zeker niet in de eerste plaats gaat om het winnen, medailles of podiumplaatsen. Verschillen in drijfveren liggen hieraan ten grondslag.

Deze drijfveren geven de behoeften van de sporter aan en door die behoeften te bevredigen ontstaan de voorwaarden voor gemotiveerd gedrag. Hoe weet jij de juiste snaar bij elke sporter te raken? Voor coaches is het bijzonder waardevol de drijfveren van hun sporters te kennen. Immers de ene sporter kent in dit opzicht andere behoeften dan de andere sporter.

Vijf verschillende diepe drijfveren

Zo worden vijf verschillende diepe drijfveren herkend met elk hun intrinsieke en extrinsieke variant. Deze vijf diepe statische en dynamische drijfveren zijn:

  1. Understanding: Ik snap het en ik ben het er mee eens. Waarom is dit belangrijk, waarom moeten we deze oefenstof doen?
  2. Anker: Vertrouwen in kennis coach en opdracht = uitvoer.
  3. Projection: Meedenken met proces belangrijk
  4. Competition: Winnen en ontwikkelen belangrijk
  5. Relations: Spelplezier, genieten en teamgeest belangrijk

Deze vijf verschillende diepe drijfveren die we kunnen zien als verschillende behoeften van sporters vragen om een specifiek afgestemde benaderingen richting het individu. Wellicht herken je nu uit de praktijk de verschillen tussen sporters met competitie als drijfveer versus degenen waarvoor dat relatie is. Voor de volledigheid hebben al deze sporters hetzelfde doel, alleen de weg naar dit doel is voor elke unieke sporter niet gelijk.

In plaats van agressie jegens de tegenstander opbouwen gaat het voor sporters met relatie als drijfveer hoofdzakelijk om spelplezier, genieten en teamgeest. Ze kunnen uitgroeien tot uiterst competitieve sporters, maar dan wel langs de weg waarin deze behoeften voldoende water wordt gegeven.

DMD’s – Statische drijfveren en Dynamische drijfveren

Ieder mens blijkt over een statische drijfveer en een dynamische drijfveer te be­schikken. De dynamische drijfveer vertelt waar iemand voor gaat, de statische drijf­veer hoe hij of zij informatie wil ontvangen of ervaren om de vonk over te laten slaan en in beweging te komen. Iedereen heeft een intrinsieke en een extrinsieke drijfveer.

Coachen

In de praktijk blijkt dat we nu vaak analyseren en kijken met onze eigen kaders of bril. En hier ligt het gevaar in begeleiding en coaching van ‘Be Like Me’ en ‘One size fits all’, terwijl we weten dat we niet allemaal gelijk zijn.

Terugkijken besef ik me nu, dat ik een deel van het team 019 behoefte had aan het coachen vanuit de drijfveer ‘relations’.

Opdracht:
Welke drijfveren hebben jouw individuele sporters?
Hoe kun je hierbij voortaan bij aansluiten?

Kennis

Wil je meer weten over dit onderwerp, dan kun je mijn boek bestellen op de website www.stichtingtopprestaties.nl of direct contact opnemen met Michiel de Ruijter.

Translate »